دسته بندی مطالب

غربالگری سلامت جنین غربالگری سلامت نوزادان غربالگری و پیشگیری از سرطان خدمات تشخیص پزشکی و بالینی خدمات ایمونولوژی و ایمونوفلورسانس خدمات پاتولوژی و سیتو پاتولوژی آموزش های همگانی و تخصصی همکاران و متخصصین آزمایشگاهی

روش تشخیص ایمونولوژیک بیماری آلزایمر (Alzheimer)

| تعداد بازدید : 2737

 این بیماری باعث از دست رفتن تدریجی و مداوم مغز شده و می تواند بر روی صحبت کردن، فکر کردن و انجام فعالیت های روزانه تأثیر بگذارد. بیماری آلزایمر به علت تغییراتی که در مغز بروز می کند، اتفاق می افتد. این تغییرات عبارتند از پایین آمدن سطح انتقال  دهنده های عصبی یا پیام رسان های شیمیایی که به مغز کمک می کنند تا درست کار کند. در واقع هیچ درمانی برای بیماری آلزایمر وجود ندارد. اما داروهایی وجود دارند که ممکن است سرعت پیشرفت علائم را کم کرده و زندگی را برای بیمار آسان تر کنند. تشخیص invivo  بیماری آلزایمرعمدتا براساس علامت بالینی از دست دادن حافظه مشخص می شود. تکنتیک های عکس برداری مانند MRI،  SPECT یا Pet ( شناسایی امیلوئید) در تشخیص افتراقی یا اولیه بیماری نیز مورد استفاده است به  وی‍‍‍ژه در موارد اختلالات اتدوکرینوپاتی و الکترولیت.

روش تشخیص ایمونولوژیک بیماری آلزایمر (Alzheimer)

بیماری آلزایمر

بیماری آلزایمردر سال 1906 شناخته شد که علت حدود 60 تا 70 درصد از  فراموشی در سنین پیری است.ریسک احتمال ابتلا به آلزایمرهر پنج سال بعد از  65 سالگی  دوبرابر می شود که 30 درصد از این افراد بالای 90 سال هستند. بر خلاف وابستگی  این بیماری  به سن موارد تک گیر (sporadic) در افراد بالای 30  سال با زمینه ژنتیکی  و خانوادگی  ممکن است رخ دهد.

دوره بیماری به سه مرحله پی در پی تقیسم می شود: مرحله پیش بالینی، مرحله اختلال حافظه خفیف (MCI) و مرحله زوال عقل (dementia). بیماران معمولا در ابتدا به دلیل مشکلات یادگیری و اختلالات یادگیری به نورولوژیست مراجعه می کنند. سپس عمل ادراک در انها به طرز پیش رونده ای کاهش می یابد. در مرحله خفیف ، افراد در کنترل عملکردهای روزمره زندگی دچار مشکل می شوند. انها از گیجی و توهمات رنج می برند ونیاز به مراقبت مداوم دارند. در مراحل نهایی ضعف بیماران افزایش می یابد.    در این مرحله بیماران مشکلاتی در خوردن و گاهی در بلعیدن پیدا می کنند. به طور میانگین  طول  زندگی افراد بیمار پس از شروع علائم  بین 7 تا 10 سال است.

 

بیومارکرهای تشخیص مرحله اولیه (early stage) در بیماری آلزایمر

بیماری آلزایمر یکی از چالشهای بزرگ جامعه  امروزی است که شیوع آن در افراد پیر رو به افزایش است. درمان قطعی بیماری در حال حاضر شناسایی نشده  است و برای کتترل بیماری تشخیص اولیه حائز اهمیت می باشد. از آنجا که تشخیص بیماری به وی‍ژ ه در مراحل اولیه مشکل است، لذا استفاده آنالیز بیومارکرهای مایع مغزی نخاعی (CSF) به عنوان افزایش سرعت تشخیص در حال افزایش است. بررسی پپتیدهای بتا امیلوئید (Aβ) پپتید 42-1 و 40-1 به همراه  پروتئین توتال  tau وپروتئین  tau فسفریله شده (P-tau) به طور قابل ملاحضه ای در تشخیص اولیه بیماری آلزایمرکمک می کند. این نورومارکرها منحصرا با قابلیت تکرارپذیری و مستقل از اثرات ماتریکس در نسل جدیدی از روش الایزا و با استفاده از آنتی بادی های اختصاصی قابل اندازه گیری هستند.

ویژگی های فیزیولوژیک

از نظر پاتولوژیک بیماری آلزایمر با تشکیل  رسوباتی درقسمت جسم  سلولی نورونی  و قسمت خارجی  پایانه های عصبی مشخص می شود (شکل 1).  رسوبات داخل سلولی (کلافه های نوروفیبریلی) متشکل از پروتئینهای هایپر فسفریله شده  tau (tau (P-  هستند که رشته هاای فیبری کلافه شکلی را می سازند. رسوبهای خارج سلولی (پلاکهای نوریتیک )  عمدتا شامل پپتیدهای 1-40 Aβو 1-42 Aβهستند که محصولات حاصل از شکست  پروتئین پریکورسور امیلوئیدی متصل به غشا  می باشد. عملکرد فیزیولوژیکی پپتیدهای  1-40 Aβ و 1-42 Aβ به طور کامل شناخته نشده است و فرض بر این است که  نقش مهمی در انتقال پیام در سلولهای عصبی ایفا می کنند. 

بیومارکرهای تشخیص مرحله اولیه (early stage) در بیماری آلزایمر

بیماری آلزایمر یکی از چالشهای بزرگ جامعه  امروزی است که شیوع آن در افراد پیر رو به افزایش است. درمان قطعی بیماری در حال حاضر شناسایی نشده  است و برای کتترل بیماری تشخیص اولیه حائز اهمیت می باشد. از آنجا که تشخیص بیماری به وی‍ژ ه در مراحل اولیه مشکل است، لذا استفاده آنالیز بیومارکرهای مایع مغزی نخاعی (CSF) به عنوان افزایش سرعت تشخیص در حال افزایش است. بررسی پپتیدهای بتا امیلوئید (Aβ) پپتید 42-1 و 40-1 به همراه  پروتئین توتال  tau وپروتئین  tau فسفریله شده (P-tau) به طور قابل ملاحضه ای در تشخیص اولیه بیماری آلزایمرکمک می کند. این نورومارکرها منحصرا با قابلیت تکرارپذیری و مستقل از اثرات ماتریکس در نسل جدیدی از روش الایزا و با استفاده از آنتی بادی های اختصاصی قابل اندازه گیری هستند.

تشخیص

تشخیص قطعی بیماری آلزایمر پس از کالبدشناسی بعد از مرگ امکان پذیر است. در فرایند اتوسپی تغییرات نوروپاتولوژیک را پلاک  و کلافه های نوروفیبریلی  می نامند که  در مغز افراد مرده قابل رویت هستند.

تشخیص invivo بیماری آلزایمرعمدتا براساس علامت بالینی از دست دادن حافظه مشخص می شود. تکنتیک های عکس برداری مانند MRI،  SPECT یا Pet ( شناسایی امیلوئید) در تشخیص افتراقی یا اولیه بیماری نیز مورد استفاده است به  وی‍‍‍ژه در موارد اختلالات اتدوکرینوپاتی و الکترولیت.

نتایج حاصل از تکنیک  های عکس برداری در تشخیص زوال عقل به همراه نتایج سایر تستهای تشخیصی شامل آنالیز CSF تفسیر می شود.

بیومارکرهای CSF

تشخیص بیماریآلزایمردر مرحله اولیه و مراحل قبل از اغاز علائم بالینی نیازمند وجود بیومارکرهای قابل اطمینان (reliable) و قابل انداازه گیری مانند پروتئینهای محلول 1-42Aβو tau می باشد. غلظت این  انالیت ها در مایع CSF نشان دهنده تغییرات نوروپاتولوژی در مغز می باشد. در حال حاضر مارکر خونی شناخته شده ای که همانند مارکرهای مایع CSF  ارزش تشخیص بالینی را داشته باشد شناخته نشده است.  در بیماران مبتلا به بیماری الزایمرسطح 1-42 Aβ کاهش معناداری می یابد که بین 5 تا 10 سال قبل از شروع تغییرات ادراک بیمار قابل شناسایی است. غلظت پروتئیتهای توتال tau و  P-tau  در مراحل پیشرونده نورودژنراتیو واختلالات ادراک افزایش می یابد. همچنین احتمال تشخیص بیماران مبتلا بهآلزایمراز افراد سالم به وسیله اندازه گیری مارکرهای CSF وجود دارد.

برخلاف تغییرات 1-42 Aβ، سطح 1-40 Aβ در بیماران مبتلا بهآلزایمربدون تغییر باقی می ماند. اندازه گیری 1-40Aβ  به همراه  1-42Aβ و تعیین نسبت  دومارکر به افزایش قدرت تشخیص اولیه کمک می کند. (شکل 2و3).

 

نسبت زیر 0.1 نشانگر پاتولوژی امیلوئید می باشد. علاوه بر این، این  نسبت در تشخیص بیماری آلزایمراز سایر بیماری ها مانند واسکولا ر دمانتیا ( vascular dementia) کمک کننده می باشد.

روشهای الایزا نسل جدید

پپتیدهای AB1-420, AB1-40 و توتال  tau در نمونه های CSF بیماران به وسیله روش الایزا بر پایه اتتی بادی های اختصاصی  و ویژه قابل اندازه گیری می باشد (شکل 4).

 

 

 

 

 

 

 

این روش های الایزا به وسیله EUROMMUNE  AG  با همکاری  ADx نوروساینس طراحی شده است.  پپتیدهای Aβ یا پروتئینهای tau در نمونه های بیماران در ابتدا به انتی بادی پوشاننده کف چاهک (capture Ab) متصل می شود و سپس به وسیله اتصال به انتی بادی نشاندار ثانویه شناسایی می شود.در واقع انالیت مورد اندازه گیری اصطلاحا بین دو انتی  بادی ساندویچ می شود(شکل 5) .

در خصوص تقویت ازمون الایزای ساندویچ ، این روش مستقل از ماتریکس، ثبات نتایج را ممکن می سازد. کالیبراتورها و کنترل های لیوفیلیزه شده  امکان اجرای تست را با سهولت ، دقت و صحت بالا  فراهم می سازند. همچنین به علت وجود واکنشگرهای مشترک و پروتکل های مشابه در تستهای مختلف ، آنالیز کامل در 4 ساعت قابل انجام است. روش الایزا به روش اتوماسیون و CE lablled   قابل اجرا است که انالیز CSF در ازمایشگاههای تشخیصی روتین را امکان پذیر می سازد.

بررسی بالینی

نمونه های بیماران مبتلا بهآلزایمر(85) یا  واسکولار دمنتیا (10) وافراد سالم (18) از نظر وجود پروتئینهای 1-42Aβ و 1-40Aβ به وسیله روش الایزا بررسی شدند(شکل 3). درراستای تشخیص بالینی،  در 82 نفر از افراد مبتلا به آلزایمرسطح 1-42Aβ زیر 400pg/mL ,  و نسبت Aβ نیز از 0.1  کمتربود. متقابلا در بیماران مبتلا به واسکولار دمنتیا مقادیر 1-42 Aβ حدود دو برابر  (422pg/ml) نسبت به  مقدار این  انالیت در بیماران مبتلا به آلزایمر(210 pg/ml ) بود. نسبت Aβ  در این بیماران بین 0.1 تا  0.17 بود. این نتایج نشانگر این است که اندازه گیری پروتئینهای  1-42,   1-40-Aβ و تعیین نسبت انها  در تشخیص و افتراق بیماری آلزایمرمفید می باشد.

 


نویسندگان

عاطفه یدالهی، دکتر الهام عبدالهی، واحد تحقیق و توسعه آزمایشگاه پاتوبیولوژی و ژنتیک اریترون

اطلاعات مسیر پیدا نشد

تماس با ما


اریترون یک آزمایشگاه تخصصی است که از راه های مختلف می‌توانید با آن در تماس باشید و پرسش ها و مشکلات خود را به آسانی با متخصصین ما در میان بگذارید.

 

ساعت کار آزمایشگاه از 06:30 صبح الی 10 شب به طور یکسره و روزهای تعطیل از 7 صبح الی 2 بعد از ظهر

اصفهان / خیابان شیخ صدوق شمالی / خیابان شیخ مفید غربی

جواب آزمایش خود را به آسانی از طریق ربات تلگرامی به آدرس [email protected] دریافت نمایید.

شماره تماس:7-36631906- 031    2 -36633621 - 031

شماره فکس: 89784728- 021

[email protected]

کد پستی : 76351-81647